Vandenbroucke trekt verbod tabaksverkoop in supermarkt weer in

Sinds april vorig jaar mogen winkels groter dan 400 vierkante meter geen sigaretten, sigaren, filters of sigarettenpapier meer verkopen. Voor kleinere winkels van minder dan 400 vierkante meter geldt enkel een uitstalverbod, geen verkoopverbod. Dat wil zeggen dat krantenwinkels, vapeshops en nachtwinkels wel nog tabaksproducten mogen verkopen, zolang ze niet zichtbaar in de rekken liggen.

Meteen na de invoering trok belangenorganisatie Buurtsuper.be naar het Grondwettelijk Hof om het verbod aan te vechten. Met succes. Het Hof oordeelde dat de opdeling die de regering had gemaakt tussen grote en kleine voedingswinkels discriminerend en daarom onwettig is. De regering kreeg tot 1 januari 2027 de tijd om een nieuwe en betere wet uit te werken, anders zou het verbod vervallen. Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) heeft nu beslist om dat niet te doen.

Die beslissing kwam er niet van harte, aangezien de Vooruit-minister van zijn antirookbeleid een speerpunt heeft gemaakt. In de afgelopen maanden zocht de regering naar alternatieven om het verbod toch overeind te houden. Eén van de pistes was een verbod op tabaksverkoop voor winkels die ook voeding verkopen. Maar ook dat bleek moeilijk in heldere wetgeving te gieten.

Op de achtergrond speelt ook een ander verbod dat de Vooruit-minister graag wou binnenhalen: dat op smaakjes in vapes. Dat werd vorige week goedgekeurd in de regering, ondanks verzet van MR. Volgens een regeringsbron moest Vooruit toegeven op de verkoop van sigaretten in supermarkten om de Franstalige liberalen over de streep te trekken.

Buurtsuper.be is tevreden dat het verkoopverbod voor grote winkels van de baan is. “Iemand die een kleinere winkel heeft, verkoopt geen gezondere tabak,” redeneert gedelegeerd bestuurder Luc Ardies. “Het onderscheid dat de regering had gemaakt op basis van verkoopoppervlakte, houdt juridisch geen stand. Dat is ook de reden waarom we dit verbod hebben aangevochten. Als je dat criterium van 400 m² in de wet verankert, schept dat een gevaarlijk precedent. Want wat is dan het volgende? Alcohol?”

Bij de dagbladhandelaars valt het nieuws bijzonder slecht. Zij genoten al meer dan een jaar een soort monopolie op de verkoop van tabak. “Wat deze beleidswijziging bijzonder wrang maakt, is dat ze werd genomen tijdens dezelfde ministerraad waarin ook een algemeen smaakjesverbod voor vapes werd goedgekeurd,” zegt Erik Van Olmen van de federatie van pers-, tabak- en kansspelverkopers. “De minister maakt klassieke sigaretten opnieuw breed beschikbaar voor het grote publiek, terwijl minder schadelijke alternatieven uit de markt worden geduwd.”

Volgens Vandenbroucke zijn vapes met smaakjes niet automatisch minder schadelijk dan sigaretten. “Terwijl kinderen en jongeren genieten van de smaak van bijvoorbeeld kauwgom, popcorn of framboos, krijgen ze nicotine binnen of zelfs zware metalen of pesticiden,” zegt hij in een reactie. “Een verbod op deze smaakjes is dan ook de enige oplossing om onze kinderen beter te beschermen en de macht van de tabakslobby te breken.”

De minister wijst erop dat sigaretten in de supermarkt niet langer zichtbaar zullen zijn. Ook voor de ‘grote winkels’ geldt vanaf 2027 immers een uitstalverbod. Daarom verwacht de sector dat niet alle supermarkten opnieuw zullen overschakelen op de verkoop van tabak. “Uitbaters zullen eerst moeten investeren in gesloten kasten of een apart verkooppunt, en lang niet iedereen is bereid om dat te doen,” zegt Ardies.

Bron: Het Nieuwsblad