"Voor tabak een deurtje verder"

Sinds 1 juli 2024 mogen supermarkten in Nederland geen tabak meer verkopen. Daardoor is een strijd ontstaan om de vrijgekomen tabaksomzet. Volgens ING gaat het om zo’n 7 procent van de totale supermarktomzet, oftewel €3,2 miljard per jaar.

Distrifood meldde eerder al dat Philip Morris supermarktondernemers helpt bij het openen van tabaksspeciaalzaken. Die steun bestaat uit financiering en hulp bij de inrichting van de winkels, die van buiten vaak zijn afgeplakt. Pointer bevestigt dat beeld en laat zien dat deze nieuwe speciaalzaken opvallend vaak naast of vlak bij supermarkten verschijnen.

Sinds de invoering van het verbod daalde het aantal tabaksverkooppunten in Nederland van bijna 10.000 naar ongeveer 4.000. Tankstations en gemakswinkels zoals Bruna, Primera en ReadShop zijn nu de belangrijkste verkooppunten. Vanaf 2032 mogen alleen speciaalzaken nog tabak verkopen, en sommige ondernemers spelen daar nu al op in.

Pointer meldt dat bijna de helft van de nieuwe verkooppunten een tabaksspeciaalzaak is. In 2021, het jaar waarin het verbod werd aangekondigd, telde Nederland 246 tabaksspeciaalzaken. Sindsdien kwamen er 371 bij en verdwenen er 123, waardoor het totaal nu op 494 uitkomt. Daarmee is de tabaksspeciaalzaak het enige type verkooppunt dat groeit.

Voor het onderzoek stelde Pointer zelf een dataset samen, omdat er geen volledig register van tabaksverkooppunten bestaat. Zelfs toezichthouder NVWA heeft daarvan geen compleet overzicht. Volgens Pointer is het eigen bestand nog altijd onvolledig en waarschijnlijk een onderschatting van het werkelijke aantal verkooppunten.

Voor Philip Morris zijn tabaksspeciaalzaken extra interessant, omdat daar nog in beperkte mate reclame voor nicotineproducten mag worden gemaakt. De fabrikant promoot er onder meer verhitte tabak, een belangrijk groeisegment. Pointer stelt dat Philip Morris hierbij duidelijk inzet op locaties bij supermarkten: 83 procent van de ondersteunde zaken zit binnen 100 meter van een supermarkt, tegenover 59 procent van de zaken zonder steun.

Een ondernemer die sinds enkele maanden naast zijn supermarkt een tabaksspeciaalzaak runt, zegt tegen Distrifood dat hij offertes opvroeg bij drie tabaksfabrikanten. Philip Morris kwam daarbij volgens hem met het beste voorstel. De fabrikant leverde volgens de ondernemer onder meer een fulltime medewerker, training voor personeel en financiering voor een deel van de inventaris.

Bron en foto: Distrifood